२१ नोव्हेंबर २०१९

🏮 दिन दिन दिवाळी गाई म्हशी ओवाळी

आमच्या बालपणीची म्हणजे साधारण ऐंशीच्या दशकातील दिवाळी. शाळेत असताना सहामाही परीक्षा सुरु झाल्यापासुनच दिवाळीच्या सुट्टीचे वेध लागायला सुरुवात होत असे. त्या आनंदात थोडाफार अभ्यासपण होई. पेपर नेहमीप्रमाणे सोप्पेच जातं (नंतर मिळालेल्या मार्कस् वरून कळत असे, अरेच्च्या! सोडवताना पेपर सोप्पा होता , तपासल्यावर कठीण कसा झाला! असो, नको त्या आठवणी आता 😂)

मध्यमवर्गीय गिरणगावात दिवाळीला पंधरा-वीस दिवस बाकी असतानाच दिवाळीच्या तयारीला सुरुवात होत असे. तेव्हा मध्यमवर्गीयांसाठी दिवाळी म्हणजे नवीन कपडे, तिखट-गोड फराळ आणि फटाके यांवर मनमुराद खर्च करण्याचा सण. बेताची आर्थिक परिस्थिती असल्यामुळे वर्षभर भरमसाठ खर्च करणे परवडत नव्हते. आज तोच मध्यमवर्ग उच्च मध्यमवर्गात पोहोचलाय, जीवनशैली बदललीय. वर्षभरात कधीही ब्रँडेड कपडे, शूज आणि मिठाई खरेदी करता येते. पण तेव्हा आईबाबांबरोबर केलेल्या दिवाळीच्या खरेदीची नवलाई त्यात नाही.😊 आताच्या खरेदीत नकळत मनामध्ये ब्रँडेड जगताचा फोलपणा जाणवत रहातो.

शाळेला सुट्टी असली तरी 'दिवाळीचा अभ्यास' नावाचे एक संकट असायचेच.. प्रत्येक तारीखवार अभ्यास करावा अशी अपेक्षा असे, पण माझ्यासारखे काहीजण जेवढ्या लवकर होईल तेवढ्या लवकर तो अभ्यास संपवत. म्हणजे संपूर्ण सुट्टीत नो टेंशन! काहीजणांची सुट्टी संपली तरी दिवाळीचा अभ्यास संपत नसे.😀

दिवाळीच्या फराळामध्ये करंज्या करण्याचा मोठा जामानिमा असे. चकली, करंज्या मोहिम फत्ते करण्यासाठी शेजारील कुटुंबांकडून मनुष्यबळ घेतल जाई. खरंतर अख्खी इमारत हेच एक मोठ्ठ कुटुंब असे. रहिवाशी एकमेकांना फराळ बनवण्यासाठी मदत करत व दिवाळीच्या दिवशी इमारतीमध्ये फराळाचे आदानप्रदान होई. दुपारच्या वेळी महिला मंडळामध्ये, कोणाच्या चकल्या फसल्यायत? कोणाच्या चांगल्या झाल्यायत? कोणाचे लाडू हातोड्याने फोडावे लागले 😀 याची गहन चर्चा होई. पण त्यातही नात्यांचा गोडवा असे. आता फ्लॅटसंस्कृतीमुळे ही प्रथा अस्तंगत होत आहे. सध्या कालानुरूप ऑनलाईन रेडिमेड फराळ बुकिंगचे दिवस आहेत.

दिवाळीतील अजून एक आकर्षण म्हणजे आकाशकंदील🏮. दिवाळीत प्रत्येकाच्या घरासमोर एक छानसा कंदिल, पणत्यांची आरास आणि रांगोळी ! काही इमारतींमध्ये सर्व घरांसमोर एकसारखे कंदिल असत तेदेखील इमारतीतल्याच बाळगोपाळांनी बनवलेले. तसेच दोन-चार रात्री जागून, गच्चीवर मित्रांसोबत थट्टामस्करी करत इमारतीसाठी सार्वजनिक कंदील/चांदणी बनविणे हा दरवर्षीचा कार्यक्रम. आता बऱ्याच ठिकाणी हे कामसुद्धा Outsourced केले जाते.

लहानपणी दिवाळीत सर्वात जास्त आवडणारी गोष्ट म्हणजे फटाके! फुलबाजा, भुईचक्र, पाऊस, तडतडी , सापाच्या गोळय़ा, आपटी बार, पेन्सील असे छोट्यांचे फटाके तर मोठ्या मुलांसाठी लक्ष्मी बार, ताजमहाल, डबलबार, सुतळी बाँब, रॉकेट असे फटाके. फटाक्यांच्या खोक्यावरील आकर्षक चित्रसुद्धा जपून ठेवली जात, शाळा सुरू झाल्यावर मित्रांना दाखवण्यासाठी. 😍

💣 ध्वनिप्रदूषण व वायूप्रदूषणवाले तेव्हा नव्हते त्यामुळे फटाके वाजवण्यावर वेळेचे बंधन नव्हते. पण मिळालेला फटाक्यांचा स्टॉक लिमिटेड असल्याने चार दिवसात कोणते फटाके कधी वाजवायचे याचे प्लॅनिंग केलेले असे. बंदूक आणि रोल कॅप , टिकल्या घेऊन मित्रांबरोबर दुपारतिपार चोर-पोलिस खेळ चाले.(आता घरबसल्या ऑनलाईन गेम 🔫) कमी खर्चात जास्त वेळ फटाके वाजवण्याची आयडिया म्हणजे लंवगीची माळ सोडून एक एक लवंगी वाजविणे 😀. इमारतीच्या आवारात पडलेले, न वाजलेले फुसके फटाके गोळा करून त्यांना आग लावणे यासारखे उपदव्यापसुद्धा घरच्यांचा डोळा चुकवून चालत.

आताशा वयोमानानुसार फटाक्यांचा आवाज सहन होत नाही. पण शोभेचे दारूकाम बघायला छान वाटते. आताही दिवाळी आनंदाने आणि उत्साहाने साजरी करतोच. पण ती आता फक्त स्वतःच्या कुटुंबापुरती मर्यादित झाल्यासारखी वाटते. लहानपणीची मनमोकळी, उनाड दिवाळी कुठेतरी हरवलीय ! कालाय तस्मै नमः 🙏

🏮 शुभ दीपावली !!!
You can Like, Share & Comment
- संतूवाणी

दिनविशेष

तुमची प्रतिक्रिया लिहा

वाचकांचे अभिप्राय

वैशाली 1 year ago

आपली पिढी शेवटची हा सगळा आनंद अनुभवणारी , किती नशीबवान आहोत , खूप छान लिहिले आहेस

प्रथमेश 5 years ago

👌🏻👌

सुजाता5 years ago

संतोष खूपच छान ... लहानपण आठवून दिलेस ... आणि एक गोष्ट ... ज्या दिवशी पहिली आंघोळ म्हणजे नरक चतुर्दशी असायची त्या दिवशी लवकर उठून कोण पहिला फटका फोडणार यात स्पर्धा असायची ... गेले ते दिन गेले 🙏

शशिकांत5 years ago

wah 👌👌👌👌 junya athavni tajya zalya
diwali cha abhyas barobar ahe.. ekatar pahilya diwashi nahi tar shala suru honya adhi ek divas 😂😂😂

शैलेश के.5 years ago

नेहमीप्रमाणे मस्तच संतोष. Nostalgic memories.

रविदत्त5 years ago

संतोष वाचून खुप आनंद झाला भूतकाळ जागवलास👌👌👌👍

गणेश5 years ago

संतु, मस्तच नेहमीप्रमाणे... फटाक्यांच्या प्लानिंग वरून आठवलं... भाऊबीजेच्या दिवसासाठी थोडे जास्त फटाके ठेवले जायचे... बाकी आमचे फटाके कधी तुळशीच्या लग्नापर्यंत शिल्लक राहिले नाहीत...

एकंदरीत फारच गोड आठवणी... Thank you Santosh... 🙂👍🙏

प्रसाद5 years ago

😍😍😍

रोहित5 years ago

👍🏻👍🏻

अमित डी.5 years ago

Nostalgic

समिता5 years ago

खूप छान लिहिले आहेस संतोष...त्या दिवसांच्या आठवणी परत जाग्या झाल्या👍🏻👌🏻

वर्षा5 years ago

👏🏻👌🏻

सुनील5 years ago

तंतोतंत वर्णन, मजा आली, सर्व आठवणींना उजाळा मिळाला 👌🏽👌🏽👌🏽

नेत्रा5 years ago

सुंदर संतोष👌

नीना5 years ago

Sunder athavani rekhatlyas Santosh...parat tyach memories madhe ramayla reason diles...👏👏👌👌

विनायक5 years ago

पुन्हा पुन्हा वाचवेसे वाटते
जुन्या आठवणींना उजाळा मिळाला

नरेश5 years ago

🙏 सुंदर संतोष

उदय5 years ago

Waa..mast..👌👌👌👌

प्रतिमा5 years ago

Gr 8, khup chaan lihilay, punha kalachowkichi aathavan karun dilis👌👌👍🏻👍🏻

अजित5 years ago

👌👌👌👍👍👍🏻

चारू5 years ago

👌👍

शेखर5 years ago

हो मित्रा खरच दिवाळी कुठेतरी हरवली आहे एकदम बरोबर 🙏🏻🙏🏻
दिवाळीला लहानपणी काळाचौकी ला खूप खूप मजा केली अजून सुद्धा आठवण येते

सायमन5 years ago

Beautifully written Bala, u r great. Don't waste your talent make proper use of talent👍all the best

प्रभा5 years ago

👌👌

काका5 years ago

👌👌🙏🙏👍👍

जगदीश5 years ago

👌👌👌👍

महेश बी5 years ago

👌👌👌👌👍
Read more in this section:
रात्रीस खेळ चालेवादा तेरा वादावादा - कोथिंबीरीचादिन दिन दिवाळीरंगभूमी दिनधक धक गर्लकालिदास दिनतू फेकताच भाला!सूर तेच छेडितागुरूपौर्णिमा सोशलव्हॅलेंटाइन डेसुहाना सफर - गरबानिसर्ग मेळासुहास शिरवळकरगो-मिठी दिन
Close Video ❌
Share